پایگاه خبری شاخص بازار: از وزارت راه و شهرسازی، توسعه بندر چابهار و تکمیل شبکههای حملونقل شرق کشور فرصتی راهبردی برای تقویت جایگاه ایران در ترانزیت منطقهای، گسترش مبادلات تجاری با کشورهای آسیای مرکزی و اتصال آبهای آزاد به بازارهای منطقهای فراهم میکند؛ ظرفیتی که با توسعه زیرساختهای بندری، ریلی و جادهای و ارتقای خدمات لجستیکی میتواند به یکی از محورهای مهم تجارت و حملونقل بینالمللی کشور تبدیل شود.
موقعیت جغرافیایی بندر چابهار در سواحل دریای عمان و دسترسی مستقیم آن به آبهای آزاد، مزیت مهمی برای توسعه ارتباطات تجاری ایران با کشورهای منطقه، بهویژه کشورهای آسیای مرکزی ایجاد کرده است. این بندر میتواند با ایفای نقش در شبکه حملونقل و ترانزیت کشور، زمینه دسترسی آسانتر بازارهای منطقهای به مسیرهای دریایی و تجاری را فراهم کند.
با این حال بهرهبرداری حداکثری از ظرفیتهای چابهار صرفاً به توسعه زیرساختهای بندری محدود نمیشود، بلکه تکمیل شبکههای ریلی و جادهای، تقویت مراکز لجستیکی، توسعه پایانههای حملونقل و ایجاد هماهنگی میان شیوههای مختلف جابهجایی کالا را نیز ضروری میسازد.
کریدور شرقی، پیوند بندر، ریل و جاده
در این میان توسعه محور حملونقلی شرق کشور و تکمیل اتصالات زیرساختی در مسیر چابهار ـ زاهدان، از اهمیت ویژهای برخوردار است. اتصال مؤثر بندر چابهار به شبکه ریلی و جادهای کشور میتواند ضمن تسهیل انتقال کالا از سواحل جنوبی به مناطق شرقی و مرکزی، زمینه دسترسی مناسبتر به پایانههای مرزی و بازارهای کشورهای همسایه را فراهم کند.
تقویت این مسیر علاوه بر افزایش ظرفیت جابهجایی کالا، میتواند به کاهش زمان و هزینه حملونقل، افزایش بهرهوری شبکه ترانزیتی و ایجاد فرصتهای جدید برای سرمایهگذاری در بخشهای بندری، حملونقل و خدمات لجستیکی منجر شود.
البته برخورداری از زیرساخت مناسب بهتنهایی برای تبدیل یک مسیر به کریدوری رقابتپذیر کافی نیست. کیفیت خدمات، سرعت انتقال محمولهها، کاهش توقف در مبادی و مقاصد، هماهنگی میان شرکتهای حملونقلی و دسترسی به اطلاعات دقیق محمولهها نیز از عوامل تعیینکننده در جذب صاحبان کالا و توسعه جریان ترانزیت محسوب میشوند.
آسیای مرکزی، بازار هدف توسعه خدمات ترانزیتی
کشورهای آسیای مرکزی به دلیل محدودیت دسترسی مستقیم به آبهای آزاد، از ظرفیت قابل توجهی برای استفاده از مسیرهای متنوع حملونقل و ترانزیت برخوردارند. در این شرایط، ایران با بهرهمندی از شبکههای ریلی و جادهای و دسترسی به بنادر جنوبی، میتواند در توسعه مسیرهای ارتباطی و ارائه خدمات حملونقل و لجستیک به این کشورها نقشآفرینی کند.
محور شرقی کشور و بندر چابهار از جمله ظرفیتهایی هستند که میتوانند در این زمینه مورد توجه قرار گیرند. تحقق این هدف مستلزم ارائه خدمات منظم و قابل اتکا، توسعه حملونقل ترکیبی، تسهیل فرایندهای مرزی و رقابتپذیر کردن هزینه و زمان انتقال کالا است.
حملونقل ترکیبی، ضرورت تکمیل زنجیره لجستیک
یکی از الزامات افزایش کارایی بندر چابهار، ایجاد ارتباط مؤثر میان حملونقل دریایی، ریلی و جادهای است. در یک زنجیره لجستیکی کارآمد، انتقال کالا از مبدأ تا مقصد باید با حداقل توقف، هزینه و ناهماهنگی عملیاتی انجام شود.
توسعه تجهیزات تخلیه و بارگیری، پایانههای تخصصی، امکانات انبارداری، مراکز توزیع و سامانههای مدیریت اطلاعات محمولهها میتواند به ارتقای کیفیت خدمات و افزایش جذابیت مسیر چابهار برای صاحبان کالا و فعالان اقتصادی کمک کند.
همچنین حضور و مشارکت شرکت های حمل و نقلی و اپراتورهای حرفهای لجستیک زمینه ارائه خدمات یکپارچه و مدیریت مؤثر جریان کالا در مسیرهای داخلی و بینالمللی را فراهم خواهد کرد.
نمایشگاه هفتم، بستری برای معرفی فرصتهای محور شرق
هفتمین نمایشگاه بینالمللی حملونقل، لجستیک و صنایع وابسته، فرصت مناسبی برای معرفی ظرفیتهای بندر چابهار و کریدور شرقی کشور و بررسی راهکارهای توسعه همکاری میان فعالان این حوزه به شمار میرود.
حضور شرکتها و مجموعههای فعال در بخشهای بندری، ریلی، جادهای، حملونقل دریایی، سرمایهگذاری و خدمات لجستیکی در این رویداد، امکان تبادل تجربیات، شناسایی فرصتهای همکاری و بررسی نیازهای توسعه زیرساختی و عملیاتی محور شرق را فراهم میکند.
موضوعاتی همچون تکمیل اتصالهای ریلی و جادهای، توسعه حملونقل ترکیبی، افزایش ظرفیت خدمات بندری، ارتقای بهرهوری عملیات لجستیکی و تقویت ارتباطات تجاری با کشورهای آسیای مرکزی، از جمله محورهایی است که میتواند در نشستها و گفتوگوهای تخصصی این نمایشگاه مورد توجه قرار گیرد.
در مجموع، تبدیل موقعیت جغرافیایی چابهار به یک مزیت اقتصادی پایدار، نیازمند نگاه یکپارچه به زیرساخت، خدمات حملونقل، سرمایهگذاری و بازارهای هدف است. توسعه هماهنگ این بخشها میتواند ضمن تقویت جایگاه بندر چابهار در شبکه ترانزیتی کشور، ظرفیتهای جدیدی برای حضور مؤثرتر ایران در زنجیره تجارت و لجستیک منطقهای ایجاد کند.
هفتمین نمایشگاه بین المللی حملونقل، لجستیک و صنایع وابسته با همراهی و حمایت وزارت راه و شهرسازی، از 26 تا 29 آذر 1405 در محل دائمی نمایشگاههای بینالمللی تهران برگزار می شود، رویدادی که میتواند بستری برای معرفی توانمندیهای صنعت حملونقل کشور، بررسی فرصت های سرمایهگذاری و تقویت همکاری میان بخش های مختلف این صنعت باشد.