در بحبوحه فشارهای تورمی و کاهش قدرت خرید خانوارها، مسعود پزشکیان، رئیسجمهور، از یک چرخش ملموس در بستههای حمایتی دولت پرده برداشت. بر اساس اعلام صریح رئیسجمهور، رقم طرح کالابرگ الکترونیک قطعاً با افزایش مواجه خواهد شد و همزمان، تصمیمات راهگشا و ساختاری در زمینه بهبود معیشت و ارتقای خدمات بهداشت و درمان بازنشستگان در دستور کار قرار گرفته است؛ وعدهای که در صورت تأمین منابع پایدار، میتواند تا حدی فشار فزاینده هزینههای سبد خوراکی و درمانی را از دوش آسیبپذیرترین اقشار جامعه بردارد.
پایگاه خبری شاخص بازار: افزایش رقم کالابرگ؛ مهار تورم سفرهها بدون چاپ پول
طرح کالابرگ الکترونیک که با هدف صیانت از امنیت غذایی و حفظ کالری پایه خانوارها طراحی شده، طی ماههای گذشته زیر بار تورم فزاینده اقلام خوراکی (بهویژه لبنیات، گوشت و روغن) کارایی اولیه خود را تا حدی از دست داده بود.
تأکید رئیسجمهور بر «افزایش قطعی رقم کالابرگ»، پیامی واضح به کارشناسان دارد: دولت قصد دارد شکاف ایجادشده میان قیمتهای دستوری و نرخهای بازار آزاد را از طریق شارژ اعتباری حساب سرپرستان خانوار جبران کند.
کارشناسان اقتصادی معتقدند این رویکرد، در صورتی که بهجای پرداخت یارانه نقدی مستقیم دنبال شود، از انبساط غیرکنترل نقدینگی جلوگیری کرده و یارانه را مستقیماً به تأمین 11 قلم کالای اساسی متصل نگه میدارد؛ اقدامی که ترمز سوءتغذیه در دهکهای یک تا هفت را میکشد.
ترمیم معیشت و درمان بازنشستگان؛ التیام کهنهترین درد بازنشستگی
بخش دوم اظهارات پزشکیان به یکی از حساسترین و پرچالشترین دغدغههای اجتماعی کشور، یعنی وضعیت جامعه بازنشستگان کشوری، لشکری و تأمین اجتماعی اختصاص دارد.
بحران هزینههای درمان: با توجه به کهولت سن و ابتلای بخش عمدهای از بازنشستگان به بیماریهای مزمن، سهم «هزینههای سلامت و درمان» از کل سبد هزینه این قشر به ارقام سنگین و غیرقابل تحملی رسیده است. ناکارآمدی بیمههای پایه و چالشهای مداوم با بیمههای تکمیلی، درمان را به پاشنه آشیل بازنشستگان بدل کرده است.
تصمیمات سازنده در پاستور: وعده اتخاذ تصمیمات سازنده در حوزه بهداشت و درمان، نشان میدهد دولت احتمالاً به دنبال تقویت پوشش بیمه تکمیلی جامع، پرداخت بدهیهای دولت به مراکز درمانی طرف قرارداد و توسعه خدمات رایگان بستری برای این گروه هدف است؛ تدبیری که پیشنیاز هرگونه اقدام برای ساماندهی معیشتی این قشر شریف محسوب میشود.
چالش اصلی: تأمین منابع پایدار در نبرد با کسری بودجه
اگرچه اعلام این خبر موجی از رضایت نسبی را در افکار عمومی ایجاد کرده است، اما نگاه تحلیلگران اقتصادی «شاخص بازار» متوجه عقبه اجرایی و مالی این طرحهاست:
پرهیز از منابع تورمزا: هرگونه افزایش در اعتبار کالابرگ و بار مالی جدید درمانی باید از محل «صرفهجویی در یارانههای پنهان، اصلاح زنجیره تخصیص ارز و شفافسازی درآمدهای هدفمندی» تأمین شود. تأمین اعتبار از مجاری استقراضی یا اضافه برداشت بانکی، خود به تورم بیشتر و بیاثر شدن کالابرگ ختم خواهد شد.
یکپارچگی و عدالت توزیعی: تفکیک دقیق دهکها، بهروزرسانی بانک اطلاعاتی رفاه ایرانیان و نظارت شدید بر زنجیره توزیع فروشگاهی، سه ضلع مهمی هستند که مانع از هدررفت منابع ارتقایافته کالابرگ خواهند شد.
اظهارات اخیر مسعود پزشکیان حاکی از درک ملموس پاستور از وضعیت بغرنج معیشتی مردم و بحرانهای درمانی بازنشستگان است. جامعه اکنون فراتر از وعدهها، منتظر اعلام تقویم دقیق زمانبندی، میزان عددی افزایش کالابرگ و رونمایی از بسته جامع درمانی بازنشستگان است. آزمون بزرگ دولت چهاردهم در این حوزه، ترجمه این اراده سیاسی به «آرامش ملموس بر سر سفرهها و در داروخانهها» خواهد بود.